Gmina Lovas

Lovas leży w zachodnim Srijemie, między Vukovarem a Ilokiem, w krajobrazie pól uprawnych, winnic i łagodnych zboczy opadających ku Dunajowi w pobliżu sąsiedniego Opatovca. Tożsamość wsi jest silnie związana z archeologią: skarb z Lovasu, przypadkowo wyorany w 1939 roku, zawierał przedmioty z brązu i złota ze środkowej epoki brązu, a dziś przechowywany jest w Muzeum Archeologicznym w Zagrzebiu. Badania prowadzone w latach 2011–2020 wykazały na terenie gminy ponad dwadzieścia nowych stanowisk, w tym potrójny grób kultury kostolackiej na stanowisku Kovači. W centrum Lovasu dominuje odrestaurowany kościół św. Michała Archanioła, poświęcony w 2005 roku po zniszczeniu starszego kościoła z 1769 roku podczas wojny w Chorwacji. O wojennych cierpieniach przypominają miejsce pamięci masowego grobu na miejscowym cmentarzu oraz krzyż na dawnym polu minowym. Lovas nie jest więc klasyczną wsią wycieczkową, lecz miejscem spokojnego poznawania krajobrazu Srijemu, przeszłości archeologicznej i miejsc pamięci, do których należy podchodzić z godnością.

Lovas łączy trzy warstwy lokalnej tożsamości: rolniczy krajobraz zachodniego Srijemu, wyjątkowo bogate dziedzictwo archeologiczne oraz bolesną pamięć o 1991 roku. Najsłynniejszym znaleziskiem prehistorycznym jest skarb z Lovasu, największy w Chorwacji zbiór przedmiotów z brązu ze środkowej epoki brązu, obejmujący około dwudziestu przedmiotów ze złota i ceramiczny kantharos. Współczesna wieś skupia się wokół kościoła św. Michała Archanioła. Jego trzy zabrane dzwony zwrócono w 2001 roku, a nowy kościół poświęcono cztery lata później. Na lovaskim cmentarzu miejsce masowego grobu, z którego ekshumowano 68 ofiar, oznacza pomnik pamięci, dlatego dziedzictwo pamięci pozostaje nieodłączną częścią rozumienia tej miejscowości.