Kneževo (Chorwacja)

Kneževo to planowo ukształtowana osada baranjska w gminie Popovac, wyróżniająca się niezwykle miejską siatką dawnego centrum dóbr Belje. Jej główną oś wyznaczają pałac Fryderyka Habsburga, przedogródek i rozległy park rozciągający się ku południowemu skrajowi osady. Zarząd Belja przeniesiono z Bilja do Kneževa w 1827 roku, a źródła turystyczne datują budowę klasycystycznego pałacu na 1828 rok. Jednopiętrowy budynek wyróżnia się centralnym dwukondygnacyjnym ryzalitem; obok znajdują się dawne budynki gospodarcze i administracyjne oraz XIX-wieczna kaplica świętej Hildegardy. Kneževo nie powstało jako typowa zwarta wieś baranjska: wokół pałacu planowo rozmieszczono mieszkania urzędników, mieszkania woźniców powozów paradnych, warsztaty i dawne obiekty produkcyjne Belja. Kościół z 1856 roku, szkoła, dawna ambulatoria oraz ślady końcowej stacji kolei beljskiej dodatkowo ukazują funkcję osady robotniczej i administracyjnej. Pałac służy dziś jako archiwum firmy Belje, dlatego Kneževo zwiedza się przede wszystkim spacerem po zewnętrznych przestrzeniach historycznego centrum i chronionym XIX-wiecznym parku.

Kneževo różni się od okolicznych wsi baranjskich ortogonalną siatką ulic oraz osią wyznaczoną przez pałac, park i dawne mieszkania urzędników Belja. Taki układ pochodzi z okresu, gdy osada zarządzała około piętnastoma pustarami Belja, dlatego obok domów mieszkalnych powstały zespoły warsztatowe, administracyjne oraz rolniczo-hodowlane. Instytut Historyczny odnotowuje, że zarząd dóbr Belje przeniesiono z Bilja do Kneževa w 1827 roku. Pałac jest dziś chronionym dobrem kultury oznaczonym Z-1648 i służy jako archiwum Belja. Elewacja południowa wychodzi na duży park, a na zachód od pałacu stoi XIX-wieczna kaplica świętej Hildegardy.